.png){kind=small}
- Sau Hiệp định Giơ-ne-vơ năm 1954, cách mạng miền Nam bước vào giai đoạn đầy thử thách trước sự can thiệp của đế quốc Mỹ và chính quyền Ngô Đình Diệm. Trong bối cảnh đó, công tác tham mưu, tổ chức LLVT tại miền Tây Nam bộ đã thể hiện một tầm nhìn chiến lược xuất sắc, đặt nền móng cho phong trào Đồng Khởi sau này.Ngay từ tháng 10/1954, tại căn cứ Chắc Băng (Cà Mau), Xứ ủy Nam Bộ được thành lập do đồng chí Lê Duẩn làm Bí thư. Điểm sáng nhất của ngành Tham mưu lúc bấy giờ chính là sự chủ động “dự liệu” cho tương lai. Dù chuyển quân tập kết, ta vẫn tuyển chọn trên 200 cán bộ trung kiên ở lại, do đồng chí Nguyễn Hữu Xuyến phụ trách quân sự. Đồng thời, hàng tấn súng, đạn được chôn giấu cẩn thận tại các xã Khánh An, Nguyễn Phích... Những chiếc máy của quân giới cũng được cất giữ bí mật. Đây chính là những “hạt giống” đỏ, thể hiện tinh thần cảnh giác cách mạng cao độ, giúp ta không bị động khi kẻ thù lật lọng.
Giai đoạn 1955-1957, trước chính sách “Tố cộng, diệt cộng” tàn khốc, công tác tham mưu đã vận dụng linh hoạt các hình thức tổ chức. Ta thành lập các đội “Dân canh chống cướp” - một hình thức hợp pháp để huy động Nhân dân bảo vệ cán bộ. Đặc biệt, ta khéo léo cài cắm người vào hàng ngũ dân vệ, cảnh vệ của địch. Điển hình là việc đưa người của ta làm Tham mưu trưởng lực lượng Cảnh vệ binh tỉnh Cà Mau, qua đó khống chế cơ quan tham mưu địch và hỗ trợ đắc lực cho phong trào diệt ác ôn. Khi địch đánh phá các giáo phái, ta tranh thủ đưa cán bộ vào các đơn vị này, xây dựng những đơn vị mang danh nghĩa “giáo phái ly khai” để chống Diệm, bảo toàn lực lượng.
Tháng 01/1959, Nghị quyết 15 của Trung ương Đảng ra đời như luồng sinh khí mới, xác định con đường khởi nghĩa vũ trang kết hợp đấu tranh chính trị. Ngành Tham mưu miền Tây đã nhanh chóng hiện thực hóa chủ trương này bằng những trận đánh vang dội. Đêm 30/10/1959, Tiểu đoàn Ngô Văn Sở tiến công chi khu Kiên An (Xẻo Rô), diệt tên Quận trưởng và giải thoát hơn 100 đồng bào. Tại Cà Mau, những “Làng rừng” được thành lập – một mô hình căn cứ lòng dân độc đáo, nơi Nhân dân tự quản và lập thế trận chống giặc.
Cao trào diễn ra vào ngày 14/9/1960, khi Liên Tỉnh ủy miền Tây phát lệnh Đồng Khởi. Các Tiểu đoàn U Minh 1, Tây Đô, Phú Lợi, Cửu Long đồng loạt xuất kích. Chỉ tính riêng Cà Mau, đến cuối năm 1960, ta đã giải phóng 55/65 xã, làm chủ phần lớn nông thôn.
Hành trình từ những ngày chôn giấu vũ khí bí mật đến khi hình thành các tiểu đoàn chủ lực là minh chứng cho trí tuệ và bản lĩnh của ngành Tham mưu. Bằng cách kết hợp linh hoạt “ba mũi giáp công”, LLVT miền Tây đã không ngừng lớn mạnh, trở thành quả đấm thép bảo vệ thành quả cách mạng, mở ra chương mới cho sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước./.
