Đi tìm lại tên cho những người đã hóa thành đất nước

         Khi ý Đảng lòng dân hòa hợp

Lần đầu tiên trong lịch sử, một chiến dịch quy mô lớn được triển khai đồng bộ, lấy mẫu sinh phẩm ADN, xây dựng cơ sở dữ liệu phục vụ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ chưa có thông tin, còn thiếu thông tin. Việc làm mang tính đột phá này không chỉ mở ra cơ hội đưa nhiều liệt sĩ trở về với tên tuổi thật của mình mà còn thắp lên niềm hy vọng cho hàng vạn gia đình đã chờ đợi suốt nhiều thập niên qua.

Bà Nguyễn Thị Bé Mười, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long, Trưởng Ban chỉ đạo (BCĐ) 515 tỉnh khẳng định: “Chúng tôi bảo đảm “Chiến dịch” được triển khai an toàn, hiệu quả, đúng quy định, đáp ứng kỳ vọng của Nhân dân và thân nhân các gia đình liệt sĩ”. Lời khẳng định ấy không chỉ là trách nhiệm của người đứng đầu một lĩnh vực công tác mà còn là cam kết trước những người đã ngã xuống và những người đang chờ đợi tin tức người thân.

Tại phường Tân Ngãi, nơi có Nghĩa trang Liệt sĩ tỉnh Vĩnh Long được chọn làm điểm thực hiện đầu tiên, chính quyền địa phương đã chủ động chuẩn bị mọi điều kiện cần thiết. Ông Văn Công Trí, Phó Chủ tịch UBND phường Tân Ngãi cho biết: “Đảng ủy và UBND phường đã chỉ đạo lực lượng công an, quân sự cùng các đoàn thể phối hợp hỗ trợ lực lượng thực hiện nhiệm vụ; đồng thời đẩy mạnh tuyên truyền để người dân hiểu rõ ý nghĩa nhân văn của Chiến dịch. Hiện, phường có 346 gia đình người có công đang hưởng trợ cấp thường xuyên, vì vậy địa phương xác định ngoài chăm lo thường xuyên, đây còn là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng”. Không khí ấy cũng hiện diện tại xã Tân Xuân. Ông Đào Công Văn, Phó Chủ tịch UBND xã Tân Xuân cho biết: “Địa phương đã quán triệt tinh thần Chiến dịch đến từng thành viên, từng ngành chức năng và phân công nhiệm vụ cụ thể. Với 53 mẫu sinh phẩm cần lấy tại nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn, mọi khâu chuẩn bị đều được thực hiện chặt chẽ nhằm bảo đảm chiến dịch diễn ra thuận lợi, an toàn”.

Từ cấp tỉnh đến cơ sở, sự chủ động, trách nhiệm của các địa phương cho thấy sự đồng thuận cao trong triển khai một nhiệm vụ mang ý nghĩa chính trị, xã hội và nhân văn sâu sắc.

Chiến dịch chưa từng có tiền lệ

Trong lịch sử công tác đền ơn đáp nghĩa ở Việt Nam, việc lấy mẫu sinh phẩm ADN trên quy mô lớn để xây dựng cơ sở dữ liệu phục vụ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ chưa từng có tiền lệ. Nếu những cuộc quy tập trước đây là hành trình tìm kiếm nơi yên nghỉ của các anh hùng liệt sĩ thì chiến dịch lần này là hành trình đi sâu vào từng tế bào, từng dấu vết sinh học còn lưu lại theo năm tháng để tìm lại tên tuổi cho các anh. Đó là công việc đòi hỏi độ chính xác rất cao. Thiếu tá Hoàng Xuân Khương, Kỹ thuật viên, Viện Pháp y Quân đội cho biết: “Trước khi triển khai thực tế, lực lượng tham gia đã được tập huấn trên phạm vi toàn quân. Qua quá trình chuẩn bị, cán bộ được giao nhiệm vụ tiếp thu nhanh, nắm vững quy trình chuyên môn và bảo đảm tuyệt đối các yêu cầu an toàn. Việc Vĩnh Long được chọn làm địa phương đầu tiên thực hiện ở Quân khu 9 không chỉ là thí điểm mà còn có ý nghĩa quan trọng để rút kinh nghiệm, hoàn thiện quy trình và nhân rộng ra các địa phương khác trong thời gian tới”.

           Đối với thân nhân liệt sĩ, chiến dịch lần này mang theo niềm mong mỏi lớn lao. Ông Huỳnh Văn Út, ở phường Tân Ngãi, chia sẻ: “Tôi mong lần lấy mẫu này sẽ tạo cơ sở dữ liệu lưu trữ đầy đủ, giúp thân nhân liệt sĩ như gia đình tôi thuận lợi hơn trong việc đối chiếu, xác định danh tính người thân. Bởi chúng tôi cũng không biết, hiện thân nhân là liệt sĩ của gia đình đang được an táng ở nghĩa trang nào”. Ước mong của ông Út, cũng là tâm tư của hàng chục nghìn gia đình trên khắp cả nước.

Tại cuộc họp giao ban tháng 5/2026 của Bộ Quốc phòng, Đại tướng Phan Văn Giang, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ Trưởng Bộ Quốc phòng nhấn mạnh tinh thần bảo đảm đầy đủ nguồn lực cho chiến dịch. Theo đó, địa phương nào có nhu cầu sẽ được điều tiết nhân lực phù hợp nhằm bảo đảm mọi nhiệm vụ được triển khai an toàn và hiệu quả nhất. Cùng với đó, Phó Thủ tướng Chính phủ Phạm Thị Thanh Trà, Trưởng Ban Thường trực Ban Chỉ đạo “Chiến dịch 500 ngày đêm” cấp quốc gia yêu cầu tăng cường công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức của toàn xã hội về ý nghĩa của Chiến dịch; kịp thời đấu tranh, phản bác các thông tin sai sự thật, xuyên tạc chủ trương nhân văn của Đảng và Nhà nước.

“Chiến dịch 500 ngày đêm” chính là biểu hiện sinh động nghĩa tình của Đảng, Nhà nước đối với những người đã hy sinh vì độc lập dân tộc. Là nghĩa tình của Quân đội với đồng đội. Là nghĩa tình của cộng đồng với gia đình liệt sĩ. Và sâu xa hơn, đó là sự tiếp nối đạo lý “uống nước nhớ nguồn” của người Việt Nam qua nhiều thế hệ. Hành trình phía trước còn dài, còn nhiều khó khăn, thách thức. Nhưng với quyết tâm của Đảng, Nhà nước, Quân đội và sự đồng lòng của Nhân dân, niềm tin về việc ngày càng nhiều liệt sĩ được xác định danh tính là hoàn toàn có cơ sở để trở thành hiện thực./.