.png){kind=small}
- Nghề làm ba khía muối đã có từ xa xưa tại vùng đất giàu sản vật của Cà Mau. Không ai biết chính xác nghề này hình thành từ khi nào, mà chỉ biết rằng đây là nghề truyền thống được truyền từ đời này qua đời khác. Hiện nghề làm ba khía muối vẫn đang phát triển tại các xã ven biển Cà Mau như: Phan Ngọc Hiển, Năm Căn, Cái Đôi Vàm... Cuối năm 2019, nghề ba khía muối ở Cà Mau được Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia.
Vùng đất Cà Mau được thiên nhiên ban tặng với những cánh rừng mắm, đước bạt ngàn, là môi trường lý tưởng cho loài ba khía trú ẩn và sinh sôi. Khi mùa trái mắm đen rụng xuống là nguồn thức ăn vô tận của con ba khía nên tạo cho nó có gạch son, thịt thơm và chắc hơn những con ba khía ở nơi khác. Ba khía ở Cà Mau có quanh năm và tập trung nhiều nhất từ tháng 7 đến 9 âm lịch hàng năm, nên người ta thường gọi là mùa ba khía hội.
Khi nhắc đến con ba khía thì mọi người đều cho rằng ba khía muối Rạch Gốc (Cà Mau) thật sự ngon, hấp dẫn và đã có thương hiệu từ xưa đến nay. Ba khía muối Rạch Gốc là món đặc sản nổi tiếng, với hương vị đậm đà, tạo ấn tượng khó quên khi thưởng thức. Đây còn là niềm tự hào về sản vật vốn có của người dân vùng cực Nam Tổ quốc.
Chị Nguyễn Hồng Đạm, Công ty TNHH MTV Châu Sang, ấp Kiến Vàng, xã Phan Ngọc Hiển cho biết: “Bình quân mỗi ngày, tôi thu mua ba khía nguyên liệu từ 100 đến 200 kg, khi vào đỉnh điểm từ 400 đến 500 kg/ngày, giá dao động từ 40 đến 70 ngàn/kg tùy vào thời điểm. Sau khi chế biến ba khía muối để bán ra thị trường có giá dao động từ 60 đến 120 nghìn đồng/kg tùy sản phẩm. Nhờ chất lượng, uy tín, hiện nay sản phẩm ba khía muối của Công ty Châu Sang đã có mặt trên thị trường trong và ngoài nước”.
Hiện nay, ba khía muối Rạch Gốc đã có 03 sản phẩm đạt chuẩn OCOP 03 sao gồm ba khía muối, ba khía trộn truyền thống, ba khía ủ nước mắm... Thời gian tới, các sản phẩm này tiếp tục nâng chất lượng, bao bì, mẫu mã để đạt chuẩn OCOP 4 sao. Việc phát triển các sản phẩm OCOP không chỉ tạo điều kiện thuận lợi cho công ty, cơ sở sản xuất mà còn mở ra cơ hội để các sản phẩm truyền thống của Cà Mau vươn ra thị trường trong và ngoài nước. Đồng thời, tạo công ăn việc làm, tăng thu nhập cho người lao động và phát triển kinh tế ở địa phương.
Tỉnh Cà Mau quy hoạch đến 2030 sẽ có 1.000 hộ làm nghề ba khía, nhằm giải quyết nguồn lao động tại chỗ và cung cấp thị trường hơn 10 tấn sản phẩm mỗi năm. Để thực hiện tốt mục tiêu trên, chính quyền địa phương chỉ đạo thành lập các tổ hợp tác, tiến tới thành lập hợp tác xã sản xuất ba khía. Đồng thời, đi đôi với phát triển là bảo tồn nguồn ba khía ngày càng giảm do khai thác quá mức để góp phần duy trì, phát triển bền vững nghề làm ba khía muối truyền thống của người dân Cà Mau./.
