Mở rộng nguồn tin, kết nối sức dân
Giai đoạn XXV, mùa khô 2025-2026, Đội K92 và K93, Bộ CHQS tỉnh An Giang đã tìm kiếm, quy tập 170 hài cốt liệt sĩ (HCLS), trong đó 128 hài cốt tại Campuchia và 42 hài cốt trên địa bàn tỉnh; xác định danh tính 1 HCLS. Các hài cốt được tổ chức lễ viếng, truy điệu và an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ Dốc Bà Đắc. Bước vào giai đoạn XXVI, mùa khô 2026-2027, từ ngày 29/7 đến 07/8/2026, các Đội K92, K93 tiếp tục tìm kiếm tại xã Kiên Lương, Tri Tôn và phường Chi Lăng, quy tập thêm 55 HCLS, chưa xác định được danh tính.
Song song đó, công tác lấy mẫu sinh phẩm phục vụ xác định danh tính liệt sĩ được đẩy mạnh. Qua khảo sát 20 nghĩa trang liệt sĩ trên địa bàn tỉnh có 35.945 mộ; trong đó còn 15.747 mộ chưa xác định được thông tin và chưa lấy mẫu sinh phẩm. Đến ngày 08/8, tỉnh đã lấy mẫu tại 2.258 mộ, đạt 14,33%. Công tác thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ đạt 3.356/4.017 trường hợp, tương đương 83,54%. Những con số ấy cho thấy hành trình tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính HCLS đang được triển khai đồng bộ, nhưng cũng đặt ra yêu cầu phải tiếp tục mở rộng nguồn thông tin và cách thức tiếp cận. “Có thông tin ở đâu là phải triển khai xác minh làm rõ ngay, không để chậm trễ. Trường hợp khảo sát, xác định thông tin có cơ sở phải nhanh chóng báo cáo và tổ chức tìm kiếm, quy tập; đối với những thông tin chưa rõ phải tiếp tục xác minh, đối chiếu, không được bỏ sót”, Chủ tịch UBND tỉnh Hồ Văn Mừng nhấn mạnh.
Với các đội tìm kiếm, một thông tin dù nhỏ cũng có thể trở thành mắt xích quan trọng. Thượng tá Nguyễn Thanh Hùng, Đội trưởng Đội K93, Bộ CHQS tỉnh An Giang cho biết, ngoài tổ chức lực lượng thực hiện nghiêm kế hoạch, Đảng ủy - Ban Chỉ huy Đội đặc biệt chú trọng kết nối thông tin qua các nền tảng mạng xã hội. Qua đó, đơn vị tiếp nhận nhiều tư liệu quý từ cựu chiến binh, nhân chứng trong và ngoài nước. Có những thông tin giúp xác định địa bàn, khu vực chiến đấu, nơi chôn cất ban đầu; cũng có những tư liệu cần tiếp tục đối chiếu, xác minh qua nhiều nguồn trước khi tổ chức tìm kiếm. “Trong “Chiến dịch 500 ngày đêm”. Đội K93 bố trí 2/3 lực lượng thực hiện nhiệm vụ tại Campuchia và 1/3 tìm kiếm trên địa bàn tỉnh. Dù ở đâu, mỗi nguồn tin đều được cán bộ, chiến sĩ tiếp nhận với sự thận trọng, bởi phía sau đó có thể là tung tích của một người lính đã nằm lại nhiều năm”, Thượng tá Nguyễn Thanh Hùng cho biết.
Không ít thông tin quý vẫn đang được lưu giữ trong ký ức của cựu chiến binh, nhân chứng và người dân từng sống, chiến đấu trên những vùng đất năm xưa. Khi những ký ức ấy được kết nối với lực lượng chuyên trách, chúng có thể mở ra thêm những hướng tìm kiếm mới. Ở xã Kiên Lương, chính quyền địa phương đang chú trọng tạo sự đồng thuận trong Nhân dân. Bà Tạ Thị Thu Thủy, Phó Chủ tịch UBND xã Kiên Lương cho biết, địa phương phối hợp các ngành, đoàn thể tuyên truyền, vận động Nhân dân, hội viên cùng tham gia “Chiến dịch 500 ngày đêm”; qua đó, hỗ trợ thu thập thông tin, kết nối nhân chứng và phản ánh thông tin về liệt sĩ, HCLS đến cơ quan chuyên trách. “Đến nay, 100% ấp trên địa bàn, Nhân dân nắm rõ chủ trương và ý nghĩa của công tác này. Điều đó được minh chứng tại ấp Rẫy Mới, khi nhân chứng và địa phương phối hợp Đội K92 phát hiện, quy tập 25 HCLS”, bà Tạ Thị Thu Thủy chia sẻ thêm.
Chung sức đưa liệt sĩ trở về
Tại những khu vực có nhiều nguồn tin nhưng chưa xác định được chính xác vị trí, việc mở rộng thu thập thông tin từ cựu chiến binh, nhân chứng lịch sử và Nhân dân đang được đặt ra như một hướng đi quan trọng. Đồng chí Hồ Văn Mừng, Chủ tịch UBND tỉnh An giang cho rằng, cần tổ chức các cuộc gặp, hội thảo để những người từng biết, từng chứng kiến sự việc có thêm cơ hội cung cấp, đối chiếu thông tin. Với khu vực Tràm Dù, còn gọi là Rừng Tràm 800, việc chuẩn bị hội thảo cần được thực hiện chu đáo, chủ động kết nối nhân chứng, kể cả những người đang sinh sống ngoài tỉnh.
Đặc biệt, với nhân chứng tuổi cao, sức khỏe yếu, không thể trực tiếp tham dự, có thể khai thác thông tin qua điện thoại hoặc kết nối trực tuyến. Trong cuộc chạy đua với thời gian, giữ lại được một ký ức về đồng đội cũng là giữ lại một cơ hội tìm kiếm. Vai trò của báo chí và công nghệ cũng được đặt trong mối liên kết ấy. Theo đồng chí Hồ Văn Mừng, những khu vực cần xác minh nên được thông tin rộng rãi, đồng thời công bố đầu mối tiếp nhận để cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ và Nhân dân thuận lợi cung cấp thông tin.
“Trong quá trình tìm kiếm, quy tập và lấy mẫu, khi phát hiện di vật hoặc thông tin có giá trị xác định danh tính liệt sĩ phải kịp thời thông tin để mở rộng khả năng tìm kiếm thân nhân liệt sĩ”, ông Mừng nhấn mạnh. Cùng với tìm kiếm trên thực địa, việc lấy mẫu sinh phẩm tại các nghĩa trang và thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ tiếp tục được quan tâm. Đây là công việc đòi hỏi sự kiên trì, tỉ mỉ nhưng có ý nghĩa đặc biệt, bởi mỗi mẫu được thu nhận có thể tạo thêm cơ hội đối sánh, xác định danh tính người đã hy sinh.
Đồng chí Lê Văn Phước, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 tỉnh An Giang cho biết, trong giai đoạn XXVI, mùa khô 2026-2027, tỉnh tiếp tục tập trung tìm kiếm tại các địa bàn trọng điểm, khu vực căn cứ cách mạng, nơi xảy ra chiến đấu, khu vực chôn cất ban đầu, nghĩa trang tạm, nhà tù, trại giam; đồng thời rà soát, hoàn thiện hồ sơ, danh sách liệt sĩ và nâng cao hiệu quả quản lý, lưu trữ thông tin. “Tìm kiếm, quy tập HCLS là nhiệm vụ chính trị quan trọng, thể hiện trách nhiệm, tình cảm và đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của Đảng, Nhà nước và Nhân dân đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc”, đồng chí Lê Văn Phước khẳng định.
Hành trình tìm kiếm HCLS không chỉ được đo bằng số lượng quy tập, mà còn bằng những thông tin được kết nối, những nhân chứng được tìm gặp, những mẫu ADN được thu nhận và những cái tên được trả lại cho người đã khuất. Từ sự vào cuộc của các lực lượng chuyên trách đến sự đồng hành của chính quyền cơ sở, cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ và Nhân dân, “Chiến dịch 500 ngày đêm” đang tạo thêm những nhịp cầu nối quá khứ với hiện tại. Có thông tin là xác minh, có cơ sở là tìm kiếm, có hài cốt là khẩn trương xác định danh tính. Đó là cách thiết thực để những người đã hy sinh vì Tổ quốc sớm trở về với tên tuổi, quê hương và gia đình./.


