Đảng bộ Cục Chính trị Quân khu sau khi rút quân về nước (1990 - 1995)

     Ngay sau khi các đơn vị Quân tình nguyện Việt Nam hoàn thành nhiệm vụ quốc tế ở Campuchia rút quân về nước, dưới sự lãnh đạo của Đảng ủy - Bộ Tư lệnh Quân khu, các cơ quan, đơn vị nhanh chóng ổn định, tập trung kiện toàn hệ thống tổ chức, biên chế, tinh giảm quân số phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ trong giai đoạn mới; điều chỉnh bố trí lực lượng theo phương án phòng thủ cơ bản. Bộ Tư lệnh Mặt trận 979 và các cơ quan, đơn vị rút quân về sáp nhập vào Bộ Tư lệnh Quân khu và các cơ quan, đơn vị trong nước, giải thể Đoàn quân sự các tỉnh; đồng thời giải quyết chính sách, cắt giảm quân số theo quy định của trên. Cùng thời điểm đó, tình hình Campuchia có những diễn biến phức tạp, lợi dụng việc ta rút quân, bạn chưa kịp củng cố cơ sở và địa bàn, địch tập trung lực lượng tiến hành tiến công và chiếm được một số vị trí quan trọng trên hướng Pailin, uy hiếp thị xã Bát Đom Boong.

Đảng và Nhà nước Campuchia đề nghị Đảng và Nhà nước ta cho lực lượng vũ trang sang hỗ trợ các đơn vị bạn phản công đánh chiếm, khôi phục lại thế trận, đẩy địch ra khỏi biên giới, bảo vệ an toàn thị xã Bát Đom Boong, khắc phục hậu quả do địch gây ra. Chấp hành mệnh lệnh của Bộ Quốc phòng, ngày 27/10/1989, Đảng ủy Quân khu họp quán triệt nhiệm vụ và triển khai cho các cơ quan, đơn vị khẩn trương tổ chức “lực lượng đặc biệt” chiến đấu giúp bạn. Nhiệm vụ mới đặt ra cho Đảng ủy, Cục Chính trị Quân khu một yêu cầu cấp thiết là lãnh đạo Cơ quan Chính trị đề xuất với Đảng ủy - Bộ Tư lệnh Quân khu làm tốt công tác chính trị, tư tưởng, động viên một bộ phận cán bộ, chiến sĩ trở lại Campuchia giúp bạn. Đây là nhiệm vụ khó khăn, không kém phần phức tạp so với trước. Bởi Quân tình nguyện lực lượng vũ trang Quân khu vừa hành quân trở về sau 10 năm chiến đấu, các cán bộ, chiến sĩ chưa kịp vui mừng với cuộc sống hòa bình của đất nước lại lên đường làm nhiệm vụ “đặc biệt”.

Sau 3 tháng, lực lượng đặc biệt giúp bạn (từ tháng 10/1989 đến tháng 01/1990) đã khôi phục lại các khu vực đã mất. Đến cuối tháng 01/1990 hầu hết lực lượng này đã rút quân về nước, một số đồng chí theo yêu cầu của bạn ở lại làm Chuyên gia quân sự. Trước khó khăn chung của đất nước, các đơn vị trong lực lượng vũ trang Quân khu cũng gặp nhiều khó khăn, nhất là đời sống vật chất, tinh thần và nơi ăn, ở, sinh hoạt cũ nát, chật chội; tư tưởng của một bộ phận cán bộ, chiến sĩ cũng chưa thật yên tâm, còn băn khoăn về chế độ, chính sách và tương lai của bản thân, những khó khăn của gia đình. Sau khi ổn định biên chế, Đảng ủy Cục Chính trị đã lãnh đạo các phòng, ban tổ chức thực hiện tốt chức năng nhiệm vụ của cơ quan. Trong đó, tập trung vào các nhiệm vụ trọng tâm; hướng dẫn, chỉ đạo các hoạt động tư tưởng, tổ chức, cán bộ, chính sách và các mặt công tác chính trị khác.

Nhằm ổn định tình hình tư tưởng, hoàn thành nhiệm vụ chính trị trọng tâm, Đảng ủy Cục đã lãnh đạo cơ quan làm tham mưu cho Đảng ủy Quân khu tăng cường lãnh đạo công tác tư tưởng. Tháng 01/1990, Đảng ủy Quân khu ra nghị quyết lãnh đạo thực hiện nhiệm vụ chính trị năm 1990, nghị quyết nêu rõ: “…Tập trung xây dựng lực lượng vũ trang Quân khu vững mạnh và trong sạch về chính trị, tư tưởng và tổ chức, làm cơ sở để từng bước nâng cao chất lượng tổng hợp và sức chiến đấu. Bảo đảm cho lực lượng vũ trang Quân khu kiên định vững vàng vượt qua khó khăn thử thách, là lực lượng kiên trung của Đảng trong tình hình hiện nay…”.

Sau thời gian củng cố xây dựng, Đảng ủy Cục Chính trị Quân khu đánh giá: các cấp ủy, chi bộ, đảng bộ cơ sở trong Đảng bộ Cục đã tập trung lãnh đạo đơn vị hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị, các nguyên tắc, chế độ lãnh đạo được thực hiện tương đối tốt, nền nếp sinh hoạt đảng duy trì đều đặn, giữ nền nếp bình xét phân loại chất lượng tổ chức đảng và đảng viên. Số chi bộ, đảng viên yếu kém giảm dần. Trong sinh hoạt nêu cao tính chiến đấu, đẩy mạnh đấu tranh tự phê bình và phê bình, xây dựng nội bộ đảng thật sự đoàn kết, thống nhất.

Cùng với công tác xây dựng đảng, Đảng bộ Cục Chính trị đã lãnh đạo Cơ quan Cục Chính trị làm tham mưu cho Đảng ủy - Bộ Tư lệnh Quân khu triển khai toàn diện công tác cán bộ, trong đó tập trung vào công tác quy hoạch, sắp xếp cán bộ, chấn chỉnh lực lượng, giảm biên chế.

Năm 1991, tình hình nước ta sau 5 năm thực hiện đường lối đổi mới đã giành được những thành tựu bước đầu rất quan trọng, tình hình KT-XH, QP-AN có nhiều chuyển biến tích cực, đời sống quân và dân ta đã bớt khó khăn, căng thẳng. Nhưng đất nước vẫn đứng trước những khó khăn, thách thức lớn, đó là sự sụp đổ của Liên bang Xô Viết và các nước XHCN Đông Âu đã tác động rất lớn đến tâm lý, tư tưởng, niềm tin trong toàn Đảng, toàn dân và toàn quân ta. Bên cạnh đó, chủ nghĩa đế quốc, đứng đầu là đế quốc Mỹ và các thế lực thù địch cấu kết với nhau thắt chặt bao vây, cấm vận và đẩy mạnh hoạt động “diễn biến hòa bình”, thực hiện âm mưu lật đổ chế độ XHCN ở Việt Nam bằng mọi thủ đoạn nham hiểm. Tình hình đó cũng đã tác động trực tiếp đến Đảng bộ và lực lượng vũ trang Quân khu.

Thực hiện Chỉ thị của Bộ Tư lệnh Quân khu về tổ chức tổng kết 5 năm xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện; ngày 20/9/1995, Đảng ủy Cục Chính trị tiến hành tổng kết, đánh giá những mạnh, yếu về xây dựng Cục Chính trị vững mạnh toàn diện trong những năm qua. Đánh giá kết quả đạt được báo cáo nêu rõ: “Trong 5 năm qua, cấp ủy chỉ huy các cấp trong Đảng bộ rất quan tâm lãnh đạo xây dựng cơ quan; toàn thể cán bộ, đảng viên, quần chúng phấn đấu củng cố xây dựng đảng bộ, cơ quan vững mạnh làm cơ sở thực hiện tốt mọi nhiệm vụ được giao. Kết quả 4 năm liền (1990-1993), Đảng bộ được Quân khu tặng cờ và khen thưởng, năm 1994 đạt khá và giữ vững thành tích. Về củng cố xây dựng tổ chức, xây dựng lực lượng phục vụ kịp yêu cầu nhiệm vụ, tỷ lệ cơ sở đảng đạt trong sạch vững mạnh tăng dần từ 60% lên trên 80%, các tổ chức Đoàn thanh niên, Công đoàn, Phụ nữ hoạt động đều và đạt hiệu quả thiết thực”.

Bên cạnh những ưu điểm, Đảng ủy cũng thẳng thắn nêu lên những tồn tại, khuyết điểm cần khắc phục đó là: Chưa thường xuyên phát động phong trào, thiếu đôn đốc kiểm tra việc tổ chức thực hiện, chưa sơ kết kịp thời để rút kinh nghiệm chỉ đạo; ý thức, trách nhiệm, tinh thần tích cực tự giác của cán bộ, đảng viên, quần chúng trong củng cố xây dựng nội bộ cơ quan chưa cao, còn một số ít chưa tự giác nên còn xảy ra vi phạm kỷ luật, pháp luật.

Trong 5 năm (1991-1995), trải qua rất nhiều khó khăn, phức tạp của tình hình, Đảng bộ Cục Chính trị đã lãnh đạo cơ quan thực hiện thắng lợi nhiệm vụ chính trị được giao, tham mưu đề xuất kịp thời có hiệu quả cho Đảng ủy - Bộ Tư lệnh Quân khu, chỉ đạo, hướng dẫn tiến hành công tác đảng, công tác chính trị, công tác pháp luật đối với lực lượng vũ trang Quân khu có nhiều tiến bộ; xây dựng Đảng bộ trong sạch vững mạnh, cơ quan vững mạnh toàn diện./.