Ngay từ những ngày đầu năm, khi những đợt nắng nóng gay gắt bắt đầu xuất hiện, Đảng ủy - Ban Chỉ huy Trung đoàn 2 đã quán triệt sâu sắc hướng dẫn của cấp trên về các biện pháp phòng, chống say nắng, say nóng (SNSN) và dịch bệnh cho bộ đội. Trung tá Nguyễn Trung Tính, Phó Trung đoàn trưởng, Tham mưu trưởng Trung đoàn 2 chia sẻ: “Chúng tôi chỉ đạo Tiểu đoàn 6 - đơn vị huấn luyện CSM linh động điều chỉnh lịch huấn luyện, để tận dụng thời tiết mát mẻ”.
Sự quyết liệt này được cụ thể hóa bằng cách điều chỉnh thời gian biểu khoa học. Thiếu tá Trần Thanh Phong, Chính trị viên Tiểu đoàn 6 cho biết: “Bắt đầu từ ngày 01/4, đơn vị chuyển sang chế độ huấn luyện mới: Buổi sáng bắt đầu từ 6 giờ 30 đến 10 giờ 30; buổi chiều từ 14 giờ đến 17 giờ. Việc thay đổi này giúp bộ đội tránh được quãng thời gian đỉnh điểm nhiệt độ cao trong ngày; đồng thời, đảm bảo đủ thời gian nghỉ ngơi phục hồi thể lực”.
Một trong những cách làm hiệu quả được đơn vị áp dụng là lộ trình “thích nghi dần” với điều kiện khắc nghiệt và phương pháp “nghỉ ngắn giữa giờ”. Thay vì huấn luyện liên tục, đơn vị chia nhỏ thời gian: Huấn luyện 35 phút, 45 phút rồi đến 60 phút thì xen kẽ ít nhất 15 phút nghỉ ngơi. Trong thời gian nghỉ, cán bộ tăng cường quan sát để kịp thời phát hiện những trường hợp có biểu hiện mệt mỏi. Đặc biệt, đơn vị luôn bám sát các đối tượng có “nguy cơ cao”, đó là các đồng chí có thể trạng thừa cân hoặc những CSM phục hồi sau các bệnh cấp tính. Những trường hợp này được ưu tiên nghỉ ngơi nhiều hơn, giảm tần suất vận động để dần dần theo kịp tiến độ chung của đơn vị mà không ảnh hưởng đến sức khỏe. Đại úy Phan Ngọc Sơn, Trung đội trưởng Trung đội 7, Đại đội 11 phân tích: “Chúng tôi áp dụng quy trình luyện tập tăng dần cường độ. Cứ sau 10 đến 14 ngày, điều chỉnh nhịp độ để hệ thống điều nhiệt của CSM làm quen với nắng nóng”.
Để mỗi quân nhân đều là một “cấp cứu viên”, đơn vị tổ chức tập huấn kỹ năng sơ cứu, từ cách nhận biết biểu hiện nhẹ (đau đầu, chóng mặt) đến nặng (co giật, rối loạn thần kinh). Binh nhì Trương Hải Lý, Chiến sĩ Tiểu đội 3, Trung đội 7, Đại đội 11 tự tin: “Giờ đây, nếu thấy đồng đội có dấu hiệu mệt, ngất xỉu, chúng tôi biết cách phối hợp thực hiện các bước sơ cứu hô hấp, ấn tim ngay lập tức”.
Bên cạnh đó, chính sự sâu sát của cán bộ đã tạo nên một tập thể đoàn kết, cùng nhau vượt qua thử thách của thiên nhiên. Trung sĩ Ngô Đình Trí, Tiểu đội trưởng Tiểu đội 3, Trung đội 7, Đại đội 11 nêu cách làm: “Trong sinh hoạt, tôi luôn chú ý để kịp thời phát hiện những trường hợp có dấu hiệu mệt mỏi, thay đổi về tâm lý hay sức khỏe. Nếu phát hiện đồng chí nào có biểu hiện đuối sức, tinh thần không ổn định hoặc có triệu chứng bệnh lý, tôi chủ động cho đồng chí đó tạm dừng luyện tập, di chuyển vào khu vực bóng mát nghỉ ngơi; kịp thời báo cáo cấp trên có phương án xử trí y tế chuyên sâu, đảm bảo tuyệt đối an toàn cho bộ đội”.
Trên thao trường, những thùng nước mát và dung dịch bù điện giải luôn sẵn sàng. Thiếu tá Nguyễn Văn Tùng, Y sĩ Tiểu đoàn 6 cho biết: “Công tác tham mưu phòng, chống SNSN và các loại dịch bệnh được chúng tôi triển khai từ rất sớm. Không chỉ là thuốc, Quân y còn chú trọng đến trang phục của bộ đội. Chiến sĩ khi ra thao trường phải đảm bảo mặc quần áo vừa khổ và luôn đội mũ để bảo vệ vùng đầu. Hằng ngày, chúng tôi thường xuyên kiểm tra nhà ăn, nhà bếp, khu vực vệ sinh công cộng để ngăn ngừa dịch bệnh”.
Khi có sự cố xảy ra, đơn vị thực hiện nghiêm ngặt nguyên tắc xử trí “Bốn nhanh” (phát hiện; phân loại; làm mát; vận chuyển). “30 phút đầu tiên sau khi phát hiện chiến sĩ có dấu hiệu loạng choạng, hoa mắt là “thời gian vàng”. Chúng ta phải làm mọi cách để đưa nhiệt độ cơ thể về dưới 39oC ngay tại chỗ bằng cách phun nước mát hoặc lau mát, nới lỏng trang phục, trang bị. Chỉ khi nhiệt độ về mức an toàn mới tiến hành vận chuyển về bệnh xá để tránh tổn thương não bộ”, Thượng tá Nguyễn Văn Phê, Chủ nhiệm Quân y Sư đoàn 8 nêu kinh nghiệm xử trí./.


