Kỷ niệm 120 năm Ngày sinh Tổng Bí thư Hà Huy Tập (24/4/1906-24/4/2026)

Sáng 21/4, tại Trung tâm Văn hóa - Điện ảnh và Xúc tiến du lịch Hà Tĩnh, Tỉnh ủy - HĐND - UBND - Ủy ban MTTQ tỉnh Hà Tĩnh tổ chức trọng thể Lễ kỷ niệm 120 năm Ngày sinh Tổng Bí thư Hà Huy Tập (24/4/1906-24/4/2026). Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tham dự buổi lễ. Phát biểu tưởng nhớ Tổng Bí thư Hà Huy Tập, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm khẳng định: Đây là dịp để toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta thành kính tưởng nhớ, tri ân sâu sắc những cống hiến to lớn của đồng chí Tổng Bí thư Hà Huy Tập đối với sự nghiệp cách mạng vẻ vang của Đảng và dân tộc; đồng thời khơi dậy mạnh mẽ niềm tự hào, ý chí, khát vọng và trách nhiệm của các thế hệ hôm nay trong sự nghiệp xây dựng, phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: Cuộc đời cách mạng của đồng chí Hà Huy Tập là biểu tượng cao đẹp của một trí thức trẻ giàu lòng yêu nước, sớm giác ngộ lý tưởng cách mạng của giai cấp vô sản và con đường cứu nước của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc. Đồng chí là tấm gương ngời sáng về tư duy lý luận sắc bén, năng lực sáng tạo trong hoạt động thực tiễn, ý chí đấu tranh kiên cường, bất khuất và khí tiết cách mạng của người cộng sản, trọn đời cống hiến, hy sinh vì sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc…

“Kỷ niệm 120 năm Ngày sinh đồng chí Hà Huy Tập, chúng ta càng nhận thức sâu sắc hơn rằng: để tri ân, noi gương các bậc tiền bối cách mạng, điều trước hết và quan trọng nhất là bằng hành động cụ thể trong công tác, học tập, lao động và chiến đấu hằng ngày. Mỗi cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, đơn vị, địa phương; mỗi cán bộ, đảng viên và mỗi người dân phải bắt đầu từ những việc thiết thực nhất: làm tốt công việc của mình hơn, nâng cao kỷ luật, kỷ cương hơn, gần dân, trọng dân, hiểu dân, vì dân hơn; quyết liệt đổi mới hơn; chống lãng phí, tiêu cực, trì trệ và bệnh hình thức mạnh mẽ hơn; góp phần tạo ra những chuyển biến thực chất trong từng ngành, từng lĩnh vực, từng địa phương”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cũng khẳng định: Với truyền thống vẻ vang của dân tộc, với bản lĩnh, trí tuệ và năng lực lãnh đạo của Đảng, với sức mạnh của Nhân dân và khối đại đoàn kết toàn dân tộc cùng với bệ phóng là những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử đạt được qua 40 năm đổi mới, chúng ta có đầy đủ cơ sở để tin tưởng vững chắc rằng: Việt Nam nhất định sẽ thực hiện thắng lợi Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng; giữ vững mục tiêu, lý tưởng, con đường đã lựa chọn; đưa đất nước phát triển nhanh và bền vững; xây dựng thành công một nước Việt Nam hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên Chủ nghĩa xã hội.

Đồng chí Hà Huy Tập sinh ngày 24 tháng 4 năm 1906, là con thứ ba trong một gia đình có bốn người con, hai trai, hai gái, tại làng Kim Nặc, tổng Thổ Ngoại (nay thuộc xã Cẩm Hưng, tỉnh Hà Tĩnh). Thân phụ của đồng chí là cụ Hà Huy Tương, đỗ cống sinh nhưng không ra làm quan mà ở nhà dạy học và bốc thuốc. Thân mẫu của đồng chí là cụ Nguyễn Thị Lộc, một người nông dân tần tảo yêu chồng, thương con.

Từ năm 1910 đến 1919 học chữ Nho tại quê nhà và học Tiểu học tại Thị xã Hà Tĩnh . Với tư chất thông minh , tiếp thu nhanh , trí nhớ tốt ; Hà Huy Tập sau khi tốt nghiệp Tiều học quyết định thi vào trường Quốc Học – Huế và từ năm 1919 đến 1923 ông học tại trường này . Trong 4 năm học , năm nào ông cũng xếp hạng nhất , nhì trong lớp và nhận được nhiều phần thưởng , học bổng của trường.

Năm 1923 tốt nghiệp Diplôme , được phân về dạy tại trường Tiểu học Nha Trang (nay là trường THPT Nguyễn Văn Trỗi) cho đến năm 1926 . Tại đây , ông không những dạy học cho lớp trẻ mà còn dạy chữ cho Công nhân và nhân dân nghèo với sách vở do chính tiền của ông mua , phát . Tháng 6-1926 ông được kết nạp vào Tân Việt Cách Mạng Đảng là tiền thân của Đảng Cộng Sản Việt Nam và là một trong những người thành lập Chi bộ Đảng đầu tiên tại Khánh Hòa.

Từ tháng 8-1926 đến tháng 7-1928 ông chăm lo hoạt động phát triển Đảng và dạy văn hóa cho các tầng lớp lao động nghèo từ Vinh (Nghệ An) đến Bà Rịa , Biên Hòa , Sài Gòn - Gia Định.

Tháng 12-1928 sang Quảng Châu (Trung Quốc) để đến với Hội Việt Nam Cách mạng Thanh niên ; sau đó được cử đi học tại Mátxcơva với bí danh Xinhítxkin cho đến tháng 4-1933 . Trong thời gian này ông đã soạn thảo “Chương trình hành động của Đảng Cộng sản Đông Dương” và “Sơ thảo lịch sử phong trào Cộng sản ở Đông Dương”.

Tháng 8-1933 đến tháng 7-1936 về Quảng Châu trực tiếp chỉ đạo phong trào Cách mạng trong nước ; và ngày 26-7-1936 ông được cử làm Tổng Bí Thư của Đảng.

Cuối tháng 7-1936 đến 3-1938 ông về nước hoạt động , khôi phục lại các ban Đảng và các tổ chức quần chúng ; chỉ đạo Đảng hoạt động công khai và bán công khai . Ngày 30-3-1938 ông chủ trì hội nghị lần thứ 3 Ban chấp hành Trung ương Đảng tại Bà Điểm và thôi giữ chức Tổng Bí Thư , nhưng vẫn tham gia Thường vụ Trung ương Đảng.

Ngày 1-5-1938 Hà Huy Tập bị bắt do có chỉ điểm trong khi tham dự ngày Quốc tế Lao động tại Sài Gòn . Từ đó cho đến năm 1941 ông bị giam tại các nhà giam Sài Gòn , Nghệ An với nhiều bản án từ cấm lưu trú , bị quản thúc , tước quyền công dân và chính trị đến tử hình vì “có trách nhiệm tinh thần” về cuộc khởi nghĩa Nam Kỳ.

Ngày 28 tháng 8 năm 1941, đồng chí Hà Huy Tập và nhiều đồng chí khác đã bị kẻ địch bắn tại Hóc Môn – Gia Định khi mới 35 tuổi. Đồng chí hy sinh trong tư thế hiên ngang của một người cộng sản kiên cường dâng hiến trọn tuổi xuân cho cách mạng, cho sự nghiệp vẻ vang của Đảng, của dân tộc.

Là một lãnh tụ thời dựng Đảng, đồng chí Hà Huy Tập không chỉ là một cán bộ lãnh đạo xuất sắc mà còn là một nhà lý luận của Đảng ta, được Đảng giao là Tổng biên tập Tạp chí Bônsêvích, khi về nước, trên cương vị Tổng bí thư của Đảng, đồng chí đã thành lập và trực tiếp lãnh đạo nhiều tờ báo như L’Avant – Grande, Le Peuple, Kịch bóng … với nhiều bút danh khác nhau.

Đánh giá về Hà Huy Tập và các nhà lãnh đạo thời dựng Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: “Các đồng chí ấy đã vui vẻ hy sinh hết thảy, hy sinh cả tính mệnh mình cho Đảng, cho giai cấp, cho dân tộc. Các đồng chí ấy đã đem xương máu mình vun tưới cho cây cách mạng, cho nên cây cách mạng đã khai hoa kết quả tốt đẹp như ngày nay. Tất cả chúng ta phải noi theo các gương anh dũng, gương chí công vô tư ấy, mới xứng đáng là người cách mạng”.

Để tưởng nhớ Tổng Bí thư Hà Huy Tập, trên cả nước nhất là ở các thành phố, thị xã đã có nhiều trường học, công trình văn hóa, đường phố mang tên đồng chí. Tại quê nhà, Đảng - Nhà nước và tỉnh Hà Tĩnh đã xây dựng khu tưởng niệm đồng chí Hà Huy Tập tại xã Cẩm Hưng./.